CDN İçerik Dağıtım Ağı Nedir?

CDN, içerik dağıtım ağı anlamına gelir. Bu, coğrafi olarak dağıtılmış ve birbirine bağlı sunuculardan oluşan bir ağdır. Amaç, web içeriğinin kullanıcıya daha hızlı iletilmesini sağlamaktır; bu, kullanıcının yaşadığı bölgeye göre verilere erişim verilerek yapılır. Örneğin, bir kullanıcı İspanya’dan bir web sayfasına erişiyorsa, kullanıcının bu verilere İspanya’da veya komşu bir ülkedeki bir sunucudan erişmesi daha mantıklıdır.

CDN content delivery network nedir?

CDN content delivery network terimi, içerik dağıtım ağı kavramını ifade eder ve özellikle ticaret amaçlı bir web sitesi ya da kurumsal blog gibi web sitesinin dünya genelinde bulunan veri merkezi noktalarına yakın sunuculardan statik html, css, JavaScript dosyaları ile medya içeriği teslimine odaklanan küresel dağıtım mimarisini tanımlar; bu mimari, haber portalları, oyun platformları ve farklı sektörlerdeki dijital projeler için ortak bir altyapı sunar.

Bu tür bir içerik dağıtım ağı, yüksek trafik alan web uygulamaları için dağıtım hızını artırarak web sitesinin performansı ve kullanıcı deneyimini iyileştirir, istemci ile sunucu arasındaki gecikme süresi ve bant genişliği kullanım maliyetini azaltır, aynı zamanda ddos saldırılarına ve kötü niyetli trafik artışları gibi tehditlere karşı bulut tabanlı güvenlik duvarı, ssl sonlandırma, https yönlendirme, akıllı koruma sistemleri ve coğrafi olarak dağıtılmış güçlü sunucularla ek olanak sağlar.

İçerik dağıtım ağı nedir ve SEO açısından önemi nelerdir?

İyi yapılandırılmış bir içerik dağıtım ağı, arama motoru algoritmalarının hız ve kullanıcı sinyallerine verdiği önemi dikkate alarak web sitesi seo optimizasyonu stratejinizin temel bir parçası haline gelir; sayfa yüklenme sürelerini azaltır, sıralama sinyallerini güçlendirir, ziyaretçi memnuniyetini artırır ve özellikle mobil web sitesi deneyiminde hemen çıkma oranını düşürerek tüm internet görünürlüğünüz üzerinde olumlu etki sağlar.

CDN'ler ne için kullanılır?

Statik içeriğin yüklenmesini hızlandırmak

CDN teknolojisi ile, resimler, ses, video, JS ve CSS dosyaları gibi statik (değiştirilemez) içeriklere ait çeşitli site öğelerini önbelleğe alabilir ve saklayabilirsiniz. Bir CDN, statik site içeriğinin kopyalarını dünya çapında sunucularında depolar ve bir kullanıcı bir web kaynağını açtığında, içerik kendisine en yakın ağ sunucusundan indirilir.

Bu sayede trafikte en optimal rota izlenir, ağ üzerindeki yük azalır ve maksimum bağlantı hızı elde edilir. Sonuç olarak, CDN kullanan siteler daha hızlı yüklenir.

Ayrıca, site yüklenme hızını artırmak için CDN, içerikleri (metinler, resimler) sıkıştırmak ve CSS ile JavaScript kodlarını küçültmek (minify) için de kullanılabilir.

Dinamik İçerik Teslimi

Bazı CDN sağlayıcıları statik ve dinamik verileri işleyebilir. Dinamik veri, değiştirilebilir ve belirli bir kullanıcıya uyarlanmış, isteğin alındığı anda sunucu tarafından oluşturulan verilerdir. CDN kullanımında dinamik içerik tesliminin hızlanması, optimize edilmiş ağ rotası seçimi ve bant genişliğinin artırılması ile sağlanır. Ayrı bir sunucuya kıyasla, CDN'nin toplam bant genişliği kolayca ölçeklenebilir ve pratikte sınırsızdır.

Akış (streaming) içeriğin dağıtımı

CDN'ler ayrıca akış (örneğin ses ve video yayını) içeriğinin dağıtımı için kullanılır. Streaming CDN’lerde veri akışı, önceden ağın parçası olan sunuculara aktarılır ve buradan kullanıcılara dağıtılır. Yük dengeleyiciler sayesinde istekler, o anda en az yüke sahip sunuculara yönlendirilir.

CDN nasıl çalışır?

CDN kullanmak için şu biçimde bir alan adı oluşturmanız gerekir:

cdn.domain.com

Burası içeriğin dağıtılacağı ve CDN sağlayıcısına bağlanacağı yerdir. Genellikle müşterilere CDN URL'si için iki seçenek sunulur:

1. Otomatik oluşturulan bir URL;
2. veya
3. Özelleştirilebilir bir URL. CNAME kaydı (ana etki alanını gösteren kanonik ad) ile özelleştirilmiş URL yapılandırmak, CDN üzerinden dağıtılacak varlıklarınızı domaininizdeki bir alt alanda (cdn.domain.com) depolamanızı sağlar.

Kullanıcı, tarayıcı çubuğuna www.domain.com gibi bir adres yazar (HTML sayfasının bulunduğu yer). Aynı anda tüm statik içerikler (resim veya videolar gibi), CDN’den (cdn.domain.com adresinden) yüklenir.

CDN'yi sayfa öğelerine (resimler, JS script'ler, CSS stilleri vb.) bağlamak için bu öğelerin adreslerini sitenizin kaynak kodunda CDN sunucusuna kaydetmeniz gerekir. Örnek aşağıdaki ekran görüntüsündeki gibidir:

Kullanıcıya en yakın önbellekleme sunucularını belirlemek için GeoDNS ve AnyCast teknolojileri kullanılır.

GeoDNS ile aynı domaine birden fazla IP adresi bağlayabilirsiniz. İstek gönderilen IP’nin coğrafi konumuna bağlı olarak kullanıcı en yakın sunucuya yönlendirilir.

AnyCast teknolojisinde ise coğrafi olarak dağıtılmış birkaç sunucuya aynı IP adresi (IPv4 veya IPv6) atanır, buna anycast adresi denir. Yönlendirme sistemi en uygun sunucuyu seçer.

CDN kurulumu ve web sitesine entegrasyon süreci

Tipik bir CDN kurulumu, alan adınızın dns kayıtlarına yapılacak birkaç ekleme ile başlar ve çoğu sağlayıcı, kontrol panelinden tek tıkla web sitesi altyapısına entegre edilebilen sihirbazlar sunar; böylece statik içeriklerinizi, video dosyalarını ve büyük görselleri siteniz için seçilen cdn kenar sunucularına otomatik olarak dağıtım odaklı bir mimariyle entegre eder.

Kurulum tamamlandığında, cdn hizmeti web uygulamanızın önüne ters proxy olarak entegre edilir ve ziyaretçilerinizin tarayıcıya yaptığı istekler bölgeye en yakın cdn noktasına yönlendirilerek içerik dağıtım ağı üzerinden hızlı şekilde teslim edilir.

CDN sağlayıcısı seçerken nelere dikkat edilmeli?

• Kapsama alanı ve varış noktasının çokluğu (önbellekleme sunucuları için). İlgilendiğiniz bölgelerde erişilebilirliği kontrol edin.
• Telekom operatörlerine bağlantı sayısı. Bağlantı sayısı CDN hızını ve kesintisiz veri aktarımını etkiler.
• Ek işlev ve özelliklerin sağlanması (önbellek yönetimi, resimler ve HTTP başlıkları, önbellek temizliği, ağır içerik yükleme, istatistik analizi vb.).
• Web siteniz için gerekli teknolojiler ve protokollerde destek (SSL sertifikası, HTTP/2, IPv6 vb.).
• Ağ güvenlik seviyesi. DDoS saldırılarına karşı koruma, yetkisiz erişimin engellenmesi, Web uygulama güvenlik duvarı (WAF) ve SSL şifrelemesi gibi özellikler. Ancak güvenliğin performansın önüne geçmemesi gereklidir. Bu seçimde göz önünde bulundurulmalı.
• Teknik desteğin kalitesi. Müşteri hizmetleri 7/24 erişilebilir olmalı.
• Hizmet maliyeti, fiyatlandırma.

CDN hizmetlerinin maliyeti ne kadar?

İçerik dağıtım ağları genellikle oldukça pahalıdır, bu yüzden maliyet kriteri tedarikçi seçiminde önemli bir rol oynar.

Fiyatlandırma modelleri farklı olabilir:

Aylık veya yıllık abonelik (örneğin Cloudflare sağlayıcısında):

Ağ üzerinde iletilen içerik miktarına göre ödeme (Amazon Cloudfront):

Sunuculara olan trafik arttıkça, 1 GB için maliyet düşer.

CDN kullanım maliyeti, dahil edilen sunucu sayısı ve konumu, paket içeriği vb. faktörlere bağlıdır.

Düşük maliyetli CDN pazarında, aylık abonelik gerektirmeden GB başına 0,01 $ gibi tarifeler bulabilirsiniz (BunnyCDN):

Bazı sağlayıcılar deneme süresi, bireysel kullanıcılara ücretsiz tarifeler vb. sunar.

Ücretsiz CDN hizmetleri nelerdir?

Piyasada, özellikle küçük ölçekli blog projeleri, deneme amaçlı dijital ticaret girişleri veya kişisel portfolio web sitesi sahipleri için sunulan birçok ücretsiz cdn planı ve ücretsiz cdn hızlandırma hizmeti bulunmaktadır; bu tamamen ücretsiz veya freemium ücretsiz çözümler, çoğu zaman sınırlı trafik için ücretsiz hizmetler sunar ve bu ücretsiz hizmetler genellikle belirli bir trafik kotası, sınırlı sayıda veri merkezi noktası ve temel güvenlik hizmetlerinin dahil olduğu içerik dağıtım ağı paketleri şeklinde sunulur.

Cloudflare gibi küresel sağlayıcılar, https ve ssl desteği içeren ücretsiz planlarıyla öne çıkar; bununla birlikte ücretsiz cdn hizmetlerinin kullanım koşullarını, gizlilik politikası ayrıntılarını, veriler ile sunucudan tarayıcıya akış sürelerini ve coğrafi noktadan noktaya dağıtım özelliklerini dikkatle incelemeniz, iş modeliniz için hangi ücretsiz seçeneğin daha uygun olduğunu belirlemeniz gerekir.

Ücretsiz CDN nedir ve hangi durumlarda tercih edilmelidir?

Uzun vadeli bir proje için tamamen ücretsiz çözümler yerine ölçeklenebilir, şeffaf fiyatlarla sunulan profesyonel cdn hizmeti tercih edilmelidir; ancak test aşamasındaki projeler, deneme süreci ve düşük trafik alan web siteleri için ücretsiz seçenekler maliyet baskısını azaltır, kaynak sunucu üzerindeki yükü azaltır ve satın alma kararı vermeden önce farklı sağlayıcıları karşılaştırmaya olanak tanır.

CDN'ler SEO için nasıl faydalı?

Web sitelerinin hızı, arama motorlarında iyi sıralama için giderek daha önemli hale geliyor. 2021 yılında Google, bir sayfanın ana içeriğinin yüklenme süresini, Core Web Vitals göstergesi kapsamında sıralama sinyallerinden biri yaptı.

Site çok yavaş yüklenirse, kullanıcı kaybına yol açabilir. Bu aynı zamanda Google'ın baktığı kullanıcı davranış faktörlerini (örneğin hemen çıkma oranı) etkiler ve sıralamada düşmeye sebep olabilir.

Google’ın araştırmaları, içerik yüklenme süresinin site davranış metriklerini nasıl etkilediğini açıkça göstermektedir. Örneğin, bir sayfanın yükleme süresi 1 saniyeden 10 saniyeye çıktığında, mobil siteyi terk etme olasılığı %123 artar.

İçerik dağıtım ağlarının kullanımı bu sorunu çözmenin yollarından biridir. CDN'deki coğrafi olarak dağıtılmış sunucular, sitenin yanıt süresini kullanıcılar için en aza indirir.

Sitenin güvenilirliği de artır — CDN sunucularının dağıtımı sayesinde içerik, yoğun yük anlarında bile erişilebilir kalır. Arıza ve hatalarda, trafik otomatik olarak ağdaki diğer sunuculara yönlendirilir.

CDN ve web sitesi performansı nedir?

CDN altyapısının doğru şekilde konfigüre edilmesi, özellikle yüksek trafikli bir web sitesi için ilk bayt süresi, sayfa yüklenme süresi ve sunucudan tarayıcıya veri akışı gibi performans metrikleri açısından web sitesinin performansı üzerinde doğrudan etki sağlar; böylece hem masaüstü hem de mobil web kullanıcıları için daha tutarlı bir deneyim oluşturulur.

Bu iyileştirme, dijital iş hedeflerinize ulaşırken özellikle e-ticaret, video akış platformları, oyun sunan uygulamalar, WordPress tabanlı içerik projeleri ve abonelik tabanlı ürünler için dönüşüm oranında artışları destekler, kullanıcıların sayfalar arasında hızlı şekilde gezinmesine olanak tanır ve hosting altyapınız üzerindeki yükü azaltır.

CDN kullanmanın başlıca avantajları nelerdir?

Kritik önbellekleme kurallarıyla çalışan modern cdn platformları, içerik dağıtım ağı üzerinden statik dosyaların kopyasını önbelleğe alarak yanıt süresini azaltır, bant genişliği tüketimini düşürür, dünya genelinde farklı bölgeye yayılmış ziyaretçi kitleniz için daha istikrarlı erişim ve güvenilir bir kullanıcı deneyimi sağlar; böylece hem kurumsal web sitesi hem de kişisel blog yapısındaki tüm projeleriniz daha görünür hale gelir.

CDN kullanmanın zararları ve riskleri

Önbellek gecikmeleri

Dosya ana sunucuda değiştirildiğinde, önbellekleme sunucularında değişmeden kalır. Ancak modern CDN'ler bu sorunu çözmek için önbelleği periyodik olarak temizleme ve güncelleme, eski içeriği silip yenisiyle değiştirme fonksiyonları sağlar.

IP engellemesi

Bir sebepten CDN sağlayıcısının IP'sindeki "komşularınız" engellenirse, siteniz de onlarla birlikte engellenebilir. Bu durumda CDN sağlayıcısına IP adresini değiştirmesi için başvurmalısınız.

CDN SEO Riskleri, İçerik Optimizasyonu ve Kullanım Alanları

CDN SEO Riskleri, İçerik Optimizasyonu ve Kullanım Alanları

Dikey aramalardan (örneğin resim veya videolar) trafik kaybı

Sitenizden gelen içerik, örneğin resimler, resmin önbelleğe alındığı CDN sunucusundan yüklenebilir, sitenin kendisinden değil. Bu arama motorları için, resmin aslında sizin sitenizde değil başka bir yerde olduğu anlamına gelir. Sonuç olarak, resimlerinize olan trafik kaybı yaşanabilir.

Bunu önlemek için arama robotlarına, CDN’den değil, sizin sunucunuzda depolanan resim versiyonunu verebilirsiniz. Ya da resimleri ikinci seviye domaininizin bir alt domainine, örneğin cdn.domain.com'a yükleyip dosya adlarını ve dizin yapısını korumalısınız.

Örneğin, CDN kullanmadan önce bir resmin yolu şu şekildeyse:

www.domain.com/wp-content/uploads/2021/06/image1.png

Kullanımdan sonra şu şekilde olmalıdır:

cdn.domain.com/wp-content/uploads/2021/06/image1.png

Bu, arama motorunun resimleri sitenizle ilişkilendirmesine yardımcı olur ve resim aramalarından gelen trafiği korursunuz.

Ancak Google analisti John Muller, resimlerin aynı host/domain üzerinde yer almasının SEO için bir avantaj sağlamadığını belirtmiştir. Bazı çalışmalar, CDN kullanılırken alt domainlerin varlığının bile bu sorunu çözmeyebileceğini göstermektedir. Dolayısıyla küçük sitelerin resim aramasındaki konumunu iyileştireceği garantisi yoktur.

Arama motoru indeksinde çoğaltılmış içerik görünümü

CDN'yi yanlış yapılandırırsanız, çoğaltılmış içerik sorunu ortaya çıkabilir. Çoğaltmalar, CDN üzerinden yüklenen sayfaların kopyaları arama motoru tarafından indekslendiğinde oluşur.

Örnek vaka: Bir SEO hizmeti sunan şirket bu sorunla karşılaştı.

Bu sorunu çözmek için canonical başlığını yapılandırmanız gerekir. Bu, CDN’nize eklenen ek bir HTTP başlığıdır ve Google tarayıcısına CDN'deki içeriğin sadece bir kopya olduğunu belirtir.

Ayrıca <link> etiketi içinde canonical (tercih edilen indeksleme adresi) olarak ana domainin URL'sini rel=canonical özniteliği ile gösterebilirsiniz. Alt domainin indekslenmesini engellemek de mümkündür.

Bununla birlikte alt domaini ziyaret eden kullanıcılar dikkate alınmayacağından site davranışsal faktörlerde düşüş yaşanabilir. Bunu düzeltmek için CDN versiyonunu ayrı bir alt domaine (cdn.domain.com) taşımalı, Webmaster panelinde kayıt etmeli ve CDN kullanımında oluşabilecek indeksleme ve hata durumlarını takip etmelisiniz.

Yanlış içerik optimizasyonu

İletim sırasında içerikte yapılan değişiklikler (kod küçültme, yapısal değişiklikler) riskli sonuçlar doğurabilir. Gereksiz boşluklar ve önemsiz öğelerin kaldırılması gibi hatalı kaynak kod küçültmeleri bile web kaynağının performansını olumsuz etkileyebilir. Daha ciddi değişiklikler (JS kodunun HTML sonunda toplanması, dosyaların birleştirilmesi) küçük bir hata durumunda sitenin işlevselliğini bozabilir.

CDN hizmet sağlayıcısı Microsoft Azure'un incelemesinde bu konuda bir örnek vardır. Görselleri sıkıştırırken ve HTML, CSS, JavaScript optimizasyonu yaparken CSS dosyalarının yanlış değiştirilme ihtimaline karşı dikkatli olunması gerektiği uyarısı yapılır.

Bu nedenle, otomatik servislerin hata yaratması ihtimaline karşı kullanılmayan veya yinelenen kodların manuel olarak silinmesi en iyi uygulamadır. CDN içinde bu işlevler genellikle varsayılan olarak kapalıdır çünkü en çok hataya sebep olanlar onlar olabilir.

Artan hack ve veri hırsızlığı tehdidi

CDN sunucuları kaynak sunucuyu saldırılardan korusa da, kullanım hali hackerlara daha fazla imkan sunar. Şirketlerin özellikle hassas veri aktarırken çok dikkatli olması gerekir. Bu nedenle ağ güvenliği CDN sağlayıcı seçerken önemli bir kriterdir.

Veri üzerinde kontrol kaybı

İçerik artık sadece kendi sunucunuzda değil, birkaç CDN sunucusu üzerinde de barındırıldığı için web kaynağının içeriği üzerinde kontrol kaybı yaşanır.

CDN hizmetinin kapanması halinde içerik kaybı

Örneğin, bir şirket tüm görsellerini yüklenme hızını artırmak için CDN hizmetine aktardı. Bir yıl sonra bu servis kapandı. İçeriğini oraya yükleyen site, online mağaza ve blogundaki tüm görselleri kaybetti. Sonuç olarak SERP sıralaması dramatik şekilde düştü ve yeni görselleri bulup site konumunu geri kazanması uzun zaman aldı.

Kimler CDN kullanmalı?

CDN’ler şunlar için çok yararlı olabilir:

Farklı bölge veya ülkelerde içeriklerini daha erişilebilir kılmaya odaklanan büyük online mağazalar ve diğer web sitesi türleri.

Örnek:

Amazon online mağazası, statik içeriğini CDN sunucularında depolar.

Multimedya içerik ve yayın dağıtan servisler.

Örneğin kiswe, konser, spor etkinlikleri ve canlı televizyon gibi etkinliklerde hayranlara canlı bilet yayını sağlar.

CDN ve SEO analizinizi Labrika ile nasıl entegre edebilirsiniz?

CDN kullanımının seo üzerindeki etkilerini, Core Web Vitals metriklerini ve web sitesi hız verilerini zamanlı olarak analiz etmek için Labrika yazılım platformu, cdn yapılandırmanızla entegre çalışan ayrıntılı raporlar sunar; böylece sitenizin teknik içeriğini, meta içeriğini, javascript ve css dosyalarını tek panelden izleyebilir, sorunlu içerikleri bulut tabanlı panelinden kolayca tespit edebilirsiniz.

Labrika ekibimiz tarafından geliştirilen akıllı analiz modülleri, cdn log verilerinin bir kopyasını güvenli biçimde önbelleğe alır, seo optimizasyonu açısından kritik olan sayfa yüklenme sürelerini ve yanıt sürelerini ölçer, ücretsiz deneme süresi boyunca size web sitesi trafiği, kullanıcı davranışları ve içerik performansı hakkında kapsamlı bilgi sağlar ve raporlamayı cdn altyapınızla entegre eder.

Ücretsiz deneme kapsamında, belirli sayıda web sitesi için sınırlı da olsa ücretsiz raporlar, ücretsiz teknik destek ve ücretsiz öneriler sunan bu hizmet, cdn altyapınız ile seo stratejinizi entegre şekilde planlamanıza yardımcı olur; Labrika hizmetine kayıt olurken ekibimiz size kurulumu ve optimizasyon işlemleri konusunda destek verir ve hizmetlerimizden maksimum verim almanızı sağlar.

30 Ocak 2026 tarihinde güncellenmiştir.